BDO bez tajemnic: obowiązki, rejestracja i ewidencja

papierowe opakowania: kubki, miski, sztućce
papierowe opakowania: kubki, miski, sztućce

System BDO (Baza Danych o Produktach i Opakowaniach oraz o Gospodarce Odpadami) to jeden z kluczowych elementów krajowego systemu gospodarki odpadami. Jego celem jest zapewnienie przejrzystości, kontroli i odpowiedzialności w obrocie produktami, opakowaniami i odpadami. Obowiązek rejestracji w BDO obejmuje szerokie grono podmiotów – od dużych zakładów przemysłowych, importerów i producentów opakowań, po sklepy internetowe, punkty gastronomiczne, serwisy samochodowe, a nawet małe firmy usługowe korzystające z jednorazowych opakowań. W praktyce oznacza to, że nawet niewielka działalność może podlegać wpisowi do BDO.

 

Dlatego znajomość zasad rejestracji i ewidencji w systemie BDO to dziś nie tylko wymóg prawny, ale także warunek bezpiecznego i odpowiedzialnego prowadzenia biznesu. Brak wpisu, błędy w ewidencji lub niewłaściwe raportowanie mogą skutkować wysokimi karami, a w konsekwencji utratą reputacji i możliwości współpracy z wymagającymi partnerami biznesowymi.

Rejestracja w BDO – kto musi się zarejestrować?

Konieczność rejestracji firmy w BDO reguluje Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. 2013 poz. 21), w której podzielono przedsiębiorców na 2 grupy.

 

Pierwszą grupę stanowią przedsiębiorcy, którzy są rejestrowani w BDO „z urzędu” przez Marszałka Województwa właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę firmy. Są to firmy, prowadzące ściśle określoną działalność związaną z gospodarowaniem odpadami, które uzyskały w tym zakresie odpowiednie decyzje administracyjne. Szczegółowy wykaz działalności określono w Art. 51 ust. 1 pkt. 1-5 Ustawy.

 

Do drugiej grupy należą przedsiębiorcy, którzy samodzielnie muszą złożyć wniosek o wpis do BDO. Działalność zaliczaną do tej grupy reguluje z kolei Art. 50 ust. 1 Ustawy. Są to firmy prowadzące działalność związaną z wprowadzaniem produktów, opakowań lub sprzętu elektrycznego i elektronicznego na rynek oraz – w pewnym zakresie – z gospodarowaniem odpadami (między innymi organizacje odzysku). To szeroka grupa przedsiębiorców, którzy poprzez swoją działalność mają wpływ na powstawanie, zbieranie, przetwarzanie lub obrót odpadami, produktami i opakowaniami, dlatego muszą samodzielnie złożyć wniosek o wpis do rejestru BDO. W dużym uproszczeniu, będą to:

 

  • wprowadzający opakowania lub produkty w opakowaniach i jednostki handlowe oferujące produkty jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych będące opakowaniami na napoje lub żywność – np. producenci, importerzy, sklepy i inne lokale usługowe oferujące jednorazowe opakowania (akie jak torby foliowe, kubki), jak również sklepy internetowe wysyłające produkty fizyczne,
  • podmioty odzysku i recyklingu – firmy zajmujące się przetwarzaniem, recyklingiem, odzyskiem lub eksportem odpadów, jeśli nie podlegają wpisowi z urzędu,
  • organizacje odzysku – podmioty działające w imieniu przedsiębiorców w zakresie realizacji obowiązków środowiskowych,
  • firmy z branży motoryzacyjnej – w tym wprowadzający pojazdy, stacje demontażu, punkty zbiórki, strzępiarki.
  • firmy działające w obszarze zużytego sprzętu elektrycznego, baterii i akumulatorów – wprowadzający, zbierający, przetwarzający.
  • transportujący odpady, sprzedawcy i pośrednicy – firmy uczestniczące w obrocie odpadami, jeśli nie podlegają wpisowi z urzędu.
  • podmioty gospodarki komunalnej – prowadzący PSZOK-i lub odbierający odpady komunalne.

Do rejestracji w BDO mogą są zatem zobowiązane na przykład lokale gastronomiczne, które pakują jedzenie na wynos, używają opakowań jednorazowych, oferują napoje w opakowaniach lub wytwarzają odpady takie jak olej posmażalniczy. 

Czy rejestracja w BDO jest płatna?

Opłata za rejestrację w BDO uzależniona jest od wielkości przedsiębiorstwa. Do jej wniesienia zobowiązani są przedsiębiorcy:

 

  • wprowadzający sprzęt elektryczny i elektroniczny i autoryzowani przedstawiciele,
  • wprowadzający baterie lub akumulatory,
  • wprowadzający pojazdy,
  • producent, importer i wewnątrzwspólnotowy nabywca opakowań,
  • wprowadzający na terytorium kraju produkty w opakowaniach,
  • wprowadzający na terytorium kraju opony,
  • wprowadzający na terytorium kraju oleje smarowe.

Ile kosztuje rejestracja w BDO? Mikroprzedsiębiorcy wnoszą opłatę w wysokości 200zł, a pozostali – 800zł.

 

Zwolnione z opłaty są organizacje zarejestrowane w systemie ekozarządzania i audytu EMAS.

Poza opłatą za rejestrację w BDO wymienieni wyżej przedsiębiorcy wnoszą również opłatę roczną. Jej kwota ustalana jest na takich samych zasadach, jak opłata rejestrowa. Również w tym przypadku wpis do rejestru EMAS zwalnia z konieczności jej uiszczania. W roku, w którym dokonano opłaty rejestrowej, przedsiębiorca nie wnosi opłaty rocznej. Z kolei brak odpowiedniej wpłaty skutkuje wykreśleniem podmiotu z BDO.

Kiedy nie trzeba się rejestrować w BDO?

Ustawa o odpadach, wraz z ustawami zmieniającymi, przewiduje kilka przypadków, w których możliwe jest zwolnienie z rejestracji w BDO. Brak konieczności rejestracji w BDO dotyczy między innymi sytuacji, gdy:

 

  • wytwórcą odpadów jest wykonawca usługi (np. budowlanej, remontowej, czyszczenia, konserwacji), a nie zlecający – o ile wynika to z umowy,
  • przedsiębiorca wytwarza wyłącznie odpady wymienione w rozporządzeniu dla których na mocy rozporządzenia nie prowadzi się ewidencji odpadów,
  • kilku przedsiębiorców korzysta ze wspólnego lokalu – w takim przypadku mogą oni przenieść odpowiedzialność za odpady na jednego z nich lub na wynajmującego, pod warunkiem pisemnej umowy,
  • odpady pochodzą z części socjalnej dla pracowników – wówczas są traktowane jak odpady komunalne i nie wymagają wpisu do BDO, o ile dotyczą wyłącznie tej części działalności.

Ponadto, bez rejestracji w BDO, zgodnie z Art. 51 ust. 2 Ustawy o odpadach mogą funkcjonować:

 

  • osoby fizyczne oraz jednostki organizacyjne które nie są przedsiębiorcami, wykorzystujące odpady na własne potrzeby,
  • podmioty władające powierzchnią ziemi, na której stosowane są komunalne osady ściekowe wykorzystywane do określonych celów (np. uprawy płodów rolnych przeznaczonych do obrotu handlowego, uprawy roślin przeznaczonych do produkcji kompostu, czy też rekultywacji terenów),
  • podmioty prowadzące nieprofesjonalną działalność w zakresie zbierania odpadów opakowaniowych oraz zużytych artykułów konsumpcyjnych,
  • podmioty transportujące odpady wytworzone wyłącznie przez siebie.

Jak zarejestrować się w BDO?

Od 2020 roku rejestracja w BDO jest możliwa tylko elektronicznie. Dokumenty do rejestracji w BDO nie muszą być zatem dostarczane w formie fizycznej do Urzędu Marszałkowskiego. Cały proces odbywa się za pomocą przeznaczonego do tego celu systemu BDO, które dostępne jest na stronie https://bdo.mos.gov.pl/

 

Do rejestracji w BDO potrzebne jest posiadanie aktywnego dostępu do profilu zaufanego. Warto też zadbać o aktualizację przeglądarki internetowej, z której korzystamy, aby wszystkie funkcje systemu działały w odpowiedni sposób. 

 

Przedsiębiorca może złożyć wniosek samodzielnie lub zlecić rejestrację oraz dalszą obsługę rejestru BDO firmie zewnętrznej, udzielając odpowiedniego pełnomocnictwa. Jest to optymalne rozwiązanie dla przedsiębiorstw, które nie dysponują odpowiednim działem lub mają ograniczone zasoby kadrowe. Dzięki temu można zaoszczędzić sporo czasu. Nauka obsługi systemu BDO i bieżąca ewidencja wymagają bowiem szczególnego zaangażowania. 

Jak w takim razie wygląda rejestracja w BDO krok po kroku?

Korzystając ze strony rejestru BDO należy zalogować się do systemu za pomocą Login.gov.pl. Jeśli Twoja firma nie jest zarejestrowana w BDO, to po zalogowaniu się będzie można złożyć w systemie wniosek o wpis do rejestru BDO. Wniosek rejestrowy BDO tworzymy, korzystając z funkcji „+Nowy wniosek rejestracyjny”. W kolejnym kroku uzupełniamy dane firmy i dane kontaktowe osoby składającej wniosek. Następnie należy uzupełnić odpowiednie działy (tabele) BDO. Ten etap kończy przygotowanie wniosku, ale przed jego wysłaniem konieczne będzie dołączenie potwierdzenia uiszczenia opłaty rejestrowej oraz zaakceptowanie oświadczeń. Wymagane jest także dołączenie dokumentów potwierdzających legalność działalności, takich jak decyzje administracyjne dotyczące gospodarowania odpadami. Po wysłaniu odpowiednio wypełnionego wniosku można już tylko czekać na nadanie numeru rejestrowego BDO.

Jak długo trwa rejestracja w BDO?

Samo przygotowanie wniosku nie jest procesem szczególnie czasochłonnym, jednak wymaga pewnej wiedzy i doświadczenia, szczególnie w zakresie wyboru odpowiednich tabel / działów. Dlatego warto skorzystać z pomocy specjalistów, aby mieć pewność, że wszystkie informacje zostaną prawidłowo przekazane. Zdarza się, że konieczne jest przedłożenie dodatkowych dokumentów lub szczegółowych wyjaśnień, dlatego wsparcie eksperta bywa bardzo pomocne. 

 

Rozpatrzenie wniosku o wpis do rejestru BDO, jeśli nie stwierdzono braków formalnych, może potrwać do 30 dni. Bardzo często zajmuje to od kilku do kilkunastu dni. Jest to oczywiście uzależnione od Urzędu Marszałkowskiego, liczby wniosków i kompletności dokumentów.

Rejestracja w BDO – i co dalej?

Rejestracja w BDO to dopiero początek, bowiem istotą rejestru jest odpowiednie prowadzenie ewidencji. Szczegółowe wytyczne, w jaki sposób należy prowadzić ewidencję odpadów w BDO zawarte są w art. 66 – 72 Ustawy o odpadach. Jest to ważny element spełnienia obowiązków prawnych, a jego podstawowymi narzędziami są: karty ewidencji odpadów (KEO) i karty przekazania odpadów (KPO).

 

Rozpatrzenie wniosku o wpis do rejestru BDO, jeśli nie stwierdzono braków formalnych, może potrwać do 30 dni. Bardzo często zajmuje to od kilku do kilkunastu dni. Jest to oczywiście uzależnione od Urzędu Marszałkowskiego, liczby wniosków i kompletności dokumentów.

Jak prowadzić ewidencję w BDO?

Prowadzenie ewidencji w BDO przede wszystkim służy transparentności w gospodarce odpadami. Każde przekazanie odpadów musi być odpowiednio udokumentowane. Służy do tego wspomniana karta przekazania odpadów (KPO), która potwierdza, komu, kiedy i jakie odpady zostały przekazane. Dokument ten sporządza się w formie elektronicznej w systemie BDO, dzięki temu dane są łatwe do zweryfikowania i dostępne dla uprawnionych organów kontrolnych. W przypadku recyklingu, eksportu lub wewnątrzwspólnotowej dostawy odpadów opakowaniowych oraz przetwarzania zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego, o wgląd w ewidencję może również poprosić audytor, wykonujący coroczny audyt przedsiębiorcy.

 

Regularne, dokładne i zgodne z prawdą prowadzenie ewidencji odpadów w BDO oraz przestrzeganie zasad raportowania to podstawowy obowiązek każdego podmiotu gospodarującego odpadami. Ponadto, numer rejestrowy BDO należy umieszczać na wszystkich dokumentach sporządzanych w związku z prowadzoną działalnością objętą wpisem do rejestru BDO. Zdecydowanie należy zadbać o ten aspekt prowadzenia działalności gospodarczej, ponieważ uchybienia mogą wiązać się z nałożeniem administracyjnej kary pieniężnej w wysokości nawet 1 000 000 zł. Dlatego warto rozważyć przekazanie obowiązków związanych z ewidencją w BDO specjalistom.

Sprawozdawczość w BDO

BDO jest również narzędziem sprawozdawczości. Za jego składa się 3 rodzaje sprawozdań:

  • roczne sprawozdanie o produktach, opakowaniach i o gospodarowaniu odpadami z nich powstającymi – kierowane do marszałka województwa właściwego ze względu na miejsce wytwarzania, zbierania lub przetwarzania odpadów;
  • roczne sprawozdanie o wytwarzanych odpadach i o gospodarowaniu odpadami – kierowane do marszałka województwa właściwego ze względu na miejsce prowadzenia działalności;
  • sprawozdanie podmiotu zbierającego odpady komunalne – kierowane do właściwego miejscowo wójta, burmistrza lub prezydenta miasta.

Przygotowanie i wysłanie każdego z tych sprawozdań odbywa się w całości w systemie BDO, poprzez wypełnienie odpowiedniego formularza. Zakres wymaganych informacji jest dostosowany do typu działalności. Ważne jest skrupulatne przygotowanie danych, aby uniknąć konieczności korygowania sprawozdania. 

 

Sprawozdanie podmiotu zbierającego odpady komunalne należy złożyć do 31 stycznia. Pozostałe sprawozdania składa się do 15 marca za poprzedni rok kalendarzowy. Czyli: w przypadku sprawozdania składanego w 2026 r., samo sprawozdanie będzie dotyczyło roku 2025 r. Złożenie sprawozdania w BDO nie podlega dodatkowym opłatom.

Zadbaj o zgodność z przepisami i zyskaj przewagę na rynku

Zrównoważony rozwój i zgodność z przepisami środowiskowymi to dziś nie tylko wymóg prawa – to strategiczny element przewagi konkurencyjnej. Partnerzy biznesowi, inwestorzy i instytucje coraz częściej wybierają tych, którzy działają odpowiedzialnie i transparentnie.

 

Firma, która prawidłowo prowadzi ewidencję w systemie BDO i rozumie swoje obowiązki środowiskowe, zyskuje zaufanie rynku, minimalizuje ryzyko i buduje silny wizerunek odpowiedzialnego lidera.

 

Nie czekaj, aż obowiązki środowiskowe staną się problemem – zamień je w atut swojej działalności. Naszym celem jest, aby Twoja firma:

  • działała w pełni zgodnie z prawem,
  • była wolna od błędów i sankcji,
  • realnie oszczędzała czas i zasoby dzięki profesjonalnemu wsparciu.

Oferujemy kompleksową obsługę w zakresie:

  • rejestracji i obsługi konta w systemie BDO,
  • prowadzenia ewidencji odpadów i opakowań,
  • przygotowania i składania rocznych sprawozdań środowiskowych,
  • doradztwa w zakresie segregacji, magazynowania i minimalizacji ilości odpadów,
  • wyliczania i optymalizacji opłat środowiskowych, w tym pomocy w uzyskaniu zwolnień (pomoc de minimis).

Skontaktuj się z nami i sprawdź, jak możemy wesprzeć Twoją organizację w obszarze BDO i gospodarki odpadami. Postaw na współpracę, która daje pewność!

Chcesz dowiedzieć
się więcej?

Chcesz dowiedzieć się więcej?

Napisz lub zadzwoń, by poznać szczegóły współpracy.





    WISO, członek zespołu, Martyna

    Zobacz także:

    audit

    Skuteczny audyt wewnętrzny – czyli ISO 19011 w praktyce

    Audyt wewnętrzny to jedno z najskuteczniejszych narzędzi pozwalających organizacjom upewnić się, że ich systemy zarządzania działają zgodnie z założeniami. Czasem bywa jednak mylnie rozumiany, przybierając formę stresującej kontroli. Tymczasem audyt nie ocenia ludzi ani nie szuka winnych – jego celem jest obiektywna weryfikacja procesów i systemów w oparciu o dowody, wspieranie doskonalenia organizacji i budowanie świadomości wśród pracowników.   Oczywiście,

    Czytaj dalej